Tι είναι το έκζεμα και πώς αντιμετωπίζεται

Το έκζεμα είναι μια φλεγμονώδης πάθηση του δέρματος που εκδηλώνεται με κόκκινες, φολιδωτές πλάκες, φαγούρα και ξηρότητα. Υπολογίζεται ότι αφορά περίπου το 10 με 20 τοις εκατό του πληθυσμού σε κάποια φάση της ζωής. Δεν υπάρχει οριστική ίαση, όμως με σωστή φροντίδα και αποφυγή των εκλυτικών παραγόντων τα συμπτώματα ελέγχονται αποτελεσματικά.

Τι είναι το έκζεμα

Υπό κανονικές συνθήκες το δέρμα λειτουργεί ως φραγμός που μας προστατεύει από ερεθιστικά και λοιμώξεις. Στο έκζεμα ο φραγμός αυτός διαταράσσεται και το δέρμα αντιδρά υπερβολικά σε φυσικά ή περιβαλλοντικά ερεθίσματα, με αποτέλεσμα φλεγμονή, κοκκινίλα και έντονο κνησμό. Όταν το δέρμα επουλώνεται, γίνεται τραχύ και γραμμωτό, μια διαδικασία γνωστή ως λειχηνοποίηση.

Συμπτώματα

Οι πλάκες είναι κόκκινες, με λέπια, προκαλούν φαγούρα και μερικές φορές περιέχουν υγρό. Στα βρέφη εμφανίζονται συχνά στο πρόσωπο, στο τριχωτό και στα άκρα, ενώ σε παιδιά και ενήλικες στις καμπτικές επιφάνειες: εσωτερικό αγκώνων και γονάτων, λαιμό και αστραγάλους. Το έκζεμα μπορεί να ξεκινήσει στη βρεφική ηλικία και να υποχωρήσει, ή να συνοδεύει το άτομο δια βίου με υφέσεις και υποτροπές.

Αίτια και εκλυτικοί παράγοντες

Υπάρχει ισχυρή κληρονομική προδιάθεση. Επεισόδιο μπορεί να πυροδοτήσουν αλλεργικές αντιδράσεις σε τρόφιμα, τρίχωμα ζώων, σκόνη, σαπούνια και ιοί, αλλά και το άγχος. Οι απότομες αλλαγές σε θερμοκρασία και υγρασία, καθώς και η υπερβολική εφίδρωση, επιδεινώνουν την κατάσταση. Σε γυναίκες, οι ορμονικές διακυμάνσεις παίζουν ρόλο — δείτε πώς το έκζεμα σχετίζεται με τις ορμόνες.

Τύποι εκζέματος

Ατοπική δερματίτιδα

Ο συχνότερος τύπος, με χρόνια φαγούρα σε άτομα με ατοπική προδιάθεση. Συνδέεται με μεγαλύτερη πιθανότητα τροφικών αλλεργιών, αλλεργικής ρινίτιδας και άσθματος.

Δυσιδρωσικό έκζεμα

Φλεγμονή με φυσαλίδες σε χέρια και πόδια, συχνότερη το καλοκαίρι. Είναι συνήθως οξύ.

Νομισματοειδές έκζεμα

Εμφανίζεται με στρογγυλές, νομισματοειδείς βλάβες, συχνά στις γάμπες, στα χέρια και στα πόδια.

Αντιμετώπιση και καθημερινή φροντίδα

Η πιο αποτελεσματική προσέγγιση είναι η μείωση της έκθεσης στους εκλυτικούς παράγοντες και η συνεχής ενυδάτωση. Απλώστε λοσιόν ή κρέμα αμέσως μετά το μπάνιο, ώστε να παγιδεύεται η υγρασία στο δέρμα. Αποφύγετε την υπερθέρμανση και την υπερβολική εφίδρωση, ενώ μια κρύα κομπρέσα ανακουφίζει τη φαγούρα και τη φλεγμονή. Κρατήστε κοντά τα νύχια για να μην τραυματίζεται το δέρμα με το ξύσιμο, φορέστε άνετα ρούχα και πλένετε τα καινούργια ρούχα με ήπιο απορρυπαντικό πριν τα φορέσετε. Επειδή το άγχος δρα ως εκλυτικός παράγοντας, βοηθά η διαχείρισή του. Για την καθημερινή ξηρότητα, δείτε και τον πλήρη οδηγό μας για το ξηρό δέρμα (ξηροδερμία).

Πότε να δείτε δερματολόγο

Ζητήστε ιατρική βοήθεια όταν οι βλάβες είναι εκτεταμένες ή έντονα φλεγμονώδεις, όταν η φαγούρα δεν ελέγχεται, όταν υπάρχουν σημάδια λοίμωξης (πόνος, θερμότητα, πύον) ή όταν τα συμπτώματα επηρεάζουν την καθημερινότητα και τον ύπνο.

Συχνές ερωτήσεις

Είναι το έκζεμα μεταδοτικό;

Όχι. Το έκζεμα δεν μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Θεραπεύεται οριστικά;

Δεν υπάρχει οριστική ίαση, αλλά με σωστή φροντίδα και αποφυγή των εκλυτικών παραγόντων τα συμπτώματα ελέγχονται πολύ καλά.

Ποια είναι η διαφορά από την απλή ξηροδερμία;

Η ξηροδερμία βελτιώνεται με ενυδάτωση, ενώ το έκζεμα χαρακτηρίζεται από φλεγμονή, επίμονη φαγούρα και υποτροπές. Διαβάστε πώς ξεχωρίζουν.

Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την ιατρική συμβουλή. Για διάγνωση και θεραπεία απευθυνθείτε σε δερματολόγο.